آرشيو

محیط زیست طبیعی انسان

امتیاز کاربران
ضعیفعالی 



چکیده :
برای حقوق محیط زیست عمری بیش از 50 سال نمی توان تصور کرد درطی این مدت قواعد متضمن حفاظت از محیط زیست و حقوق اروپا به سایر نقاط جهان انتقال یافته است. دراین میان فقه اسلامی به عنوان مجموعه ای از احکام و قواعد دینی برای حیات اجتماعی و فردی مردمان اولاٌ نمی تواند منصرف از مسائل جدید مستحدث زندگی ما باشد و ثانیاٌ حفاطت از طبیعت و محیط زیست انسان هرچند به عنوان شاخه مستقل از فقه مورد توجه علمای اسلام نبوده است اما دربین قواعد اصول و احکام فقهی میتوان مواردی را که تصریحاٌ و تلویحاٌ به محیط زیست می پردازد را بیان کرد . دراین مقاله سعی شده جهت آشنایی با حقوق محیط زیست ،احکام فقهی قضایی و اسناد بین المللی  جهت آشنایی عمومی به آن  پرداخته شود .
کلید واژه : حقوق محیط زیست ، حقوق بشر،زیست محیط، حق حیات ، استاندارد
مقدمه
بدون شک دردنیای کنونی بیشتر از هر زمان دیگر به اهمیت محیط زیست پی برده و در پی حفاظت و نگهداری از آن می باشد . طرفداران حقوق بشر حق محیط زیست را یک حق مستقل برای داشتن محیط زیست با کیفیت به رسمیت می شناسند و حق محیط زیست یعنی حق به حیات ، حق سلامتی ،حق  زندگی با استاندارد را خواهانند واز دیدگاه انسانی وضعیت محیط به دلیل فشار و تاثیرمستقیمی که تداوم حیات و کیفیت زندگی ، سلامتی ورفاه بشردارد مورد توجه قرار می گیرد ودریک مقاله که عنوان آن محیط زیست به مثابه حقوق بشربود ، دوتن از فیزیکدانان دریک مطالعه و بررسی علمی و برپایه آمار ازاین ایده دفاع کرده اند که کیفیت محیط زیست طبیعی انسان باید به حد مطلوب باشد که درخدمت فعالیت های صنعتی وکشاورزی بوده و منبعی برای نشاط انسان درحال و آینده قرار گیرد . دیدگاه انسان محور به حمایت از خیر ورفاه تک تک افراد متمرکزاست وبه ارتباط میان نابودی محیط زیست نقش حقوق بشر وفقر تکیه می کند وآن را مورد توجه قرار می دهد .

تعریف محیط زیست :
محیط زیست به همه محیط‌هایی که در آن‌ها زندگی جریان دارد گفته می‌شود. مجموعه‌ای از عوامل فیزیکی خارجی و موجودات زنده که با هم در کنش هستند محیط زیست را تشکیل می‌دهند و بر رشد و نمو و رفتار موجودات تأثیر می‌گذارند.(ویکی پدیا)
 برای این واژه دو نگرش ایجاد شده است: یک نگرش این است که عنوان محیط زیست از دو کلمه محیط و زیست ترکیب یافته است که در فارسی به معنای جایگاه و محل زندگی است. این عنوان از نظر لغت مواردی هم چون آلودگی هوا، راه های جلوگیری از تخریب طبیعت و... را شامل نمی شود، اما امروزه مفاهیم گوناگون را از آن ارایه می نمایند مثل آب و هوا، جنگل، کوه، حقوق حیوانات و پرندگان، راه های جلوگیری از آلودگی هوا، راه های مبارزه با عوامل مخرب طبیعت و ... محیط زیست در اصطلاح به کلیه عوامل تهدید کننده یا بهبود بخش محیط زندگی اطلاق می شود.
اما نگرش بعدی بیانگر این است که چیزی به نام محیط وجود ندارد و این واژه یک معنای نسبی به مفهوم پیرامون دارد، همان طور که از مشتقات واژه با مراجعه به کتاب لغت پیدا است، این واژه یک معنای نسبی به مفهوم پیرامون دارد یعنی چیزی که توسط پیرامون خود محاط شده است. موردی که در این جا مهم قلمداد می شود این است که بدانیم، منظور ما از محیط زیست کدام موجود است این موضوع اهمیت دارد زیرا آن چه وضعیت یک محل را برای زیست یک نوع موجود زنده بهبود می بخشد می توان محیط زیست یک موجود دیگر را تباه کند.حال در مجموع باید گفت: محیط زیست عبارت است از آن چه که فرآیند زیستن را احاطه کرده، آن را در خود فرو گرفته و با آن در کنش متقابل قرار دارد.
بدین ترتیب مشاهده می شود که محیط زیست همه چیز را در بر می گیرد. هم انسان و هم طبیعت و هم رابطه این دو را شامل می شود. در کلیه فعالیت های بشر تاثیر داشته و نیز از آن متاثر می شود.(هرسینی،1387)

تعریف حقوق محیط زیست:
یکی ازجوانترین ومهم ترین شاخه های حقوق عمومی است. اهمیت این رشته بیشترازاین جهت است که باحیات وسلامتی انسان ، بطورمستقیم ارتباط دارد. بدین لحاظ که حقوق محیط زیست هم درعرصه داخلی وهم درعرصه بین المللی جایگاه ویژه وارزنده ای دارد.این رشته ودامنه آن درحال گسترش است.ازآنجاکه مشکلات زیست محیطی به عنوان معضل بین المللی درتمامی جوامع مطرح میشود،بی شک  تلاشهای مشابه ویکسانی درسطح جهان برای مبارزه بااین مشکلات درجریان است که به تکنیکی بودن حقوق محیط زیست وحفظ استانداردهای خاص درمورداندازه گیری علمی آلودگی هواوسایرآلاینده ها اشاره کرده است.بطورکلی حقوق محیط زیست (Invironmental law)عبارتست از مجموعه ای قواعدی که درارتباط باحفظ محیط زیست وروابط انسان ومحیط باشد.حقوق بین الملل محیط زیست به عنوان سلسله ای ازقواعدعرفی وقراردادی بین المللی ازجدیدترین وگسترده ترین شاخه های حقوق بین الملل عمومی است که جهت تنظیم روابط تابعان حقوق بین الملل درزمینه حفاظت ازمحیط زیست ایجادشده است.(متین فر،1387)

حقوق بشر و محیط زیست :
 دودیدگاه پایه ای درمورد حقوق بشر محیط زیستی درنظام فعلی حقوق بشر وجود دارد اول آنکه حق داشتن محیط زیست سالم و کافی به خودی خود حقی بشری محسوب می شود .
دوم اینکه حقوق بشر محیط زیستی می تواند دردل دیگر حقوق بشر جای داده شود مانند حق حیات ، حق سلامتی ، حق تملک .
درسراسر دنیا از دیدگاه دوم استفاده گسترده ای می شود زیرا این حقوق در بسیاری از اسناد حقوق بشری لحاظ شده اند شروع مسائل محیط زیستی متعدد به خصوص تغییرات اقلیم ، منازعات بالقوه ای رابین مصادیق متفاوت حقوق بشر بوجود آورده است حقوق بشر در نهایت نیازمند اکوسیستمی کارا و محیط زیستی سالم است اما اعطا بعضی از حقوق مشخص به افراد می تواند این نیازها را به خطر بیاندازد . (ویکی پدیا)


بررسی اجمالی فقهی محیط زیست
فقه اسلامی به عنوان مجموعه ای از احکام و قواعد دینی برای حیات اجتماعی و فردی مردمان نمی تواند از مسائل جدید مستحدث زندگی ما باشد و حفاظت از طبیعت و محیط زیست انسان هرچند به عنوان شاخه مستقل از فقه مورد توجه علمای اسلام نبوده است اما در بین قواعد اصول واحکام فقهی میتوان مواردی راکه به محیط زیست پرداخته شد بررسی کرد . نکته ای که می تواند عمق توجه اسلام را به محیط زیست نشان می دهد بررسی آیات قرآنی است که دارای وجوه محیط زیستی می باشد .
درمیان ایات مبارک قرآن کریم 198 آیه متضمن مضامین محیط زیستی بوده و اکثر آنها در رابطه با زمین میباشد .
قواعد فقهی سازنده و موجد احکام هستند و قواعد زیست محیطی فقهی نیز احکامی متضمن مقررات حفاظت از محیط زیست را می سازند واز تخریب و تجاوز به محیط زیست با وضع قواعدی جلوگیری می نمایند .
فهرستی از قواعد زیست محیطی رابشرح ذیل می توان گفت :
1-    قاعده لاضرر : درحوزه حقوق محیط زیست این قاعده به ممنوعیت هرگونه فعل و ترک فعل و همچنین قانونی می انجامئد که دارای اثرات مخرب محیط زیستی باشد .
2-     قاعده اتلاف : براساس این قاعده می توان گفت اگر کسی با ایجاد آلودگی های محیط زیستی به گونه ای به طبیعت آسیب رساند که باعث تخریب و اتلاف سرمایه های طبیعی همگانی شود مکلف به جبران خسارت است .
3-     قاعده ضمان : برای نمونه می توان به فتوای امام خمینی (ره ) اشاره کرد که دررابطه با مصرف بی رویه آب و برق برخلاف مقررات دولت اسلامی که از نظر ایشان موجب ضمان می باشد را ذکر کرد : زیاده روری به نحو غیر متعارف حرام است و چنانچه موجب اتلاف و ضرر باشد موجب ضمان است .
4-     قاعده مصلحت: مانند عدم توجه جدی به حفاظت ازآب ها ممکن است که در بسیاری از موارد موجب انتفاء امکان کشاورزی و در نتیجه ضربه خوردن به اقتصاد و استقلال کشور گردد . (فهیمی وهمکاران،1391).
 
بررسی قضایی محیط زیست (جرائم زیست محیطی ):
بطور کلی جرائم زیست محیطی رابا توجه به ماهیتشان به دو گروه عمده تقسیم بندی می نمایند:
الف)جرائم ارتکابی نسبت به جاندارمحیط زیست منهای انسان شامل کلیه جانداران گیاهی وحیوانی می شود بر طبق قانون حفاظت وبهسازی محیط زیست از جمله وظایف سازمان حفاظت محیط زیست پیشگیری وممانعت از هر آلودگی وهر اقدام مخربی که موجب بر هم خوردن تعادل وتناسب محیط زیست می شود .همچنین کلیه امور مربوط به جانداران وحشی وآبزیان آبهای داخلی می باشد وبر طبق بند 2 ماده 6 همان قانون تخریب جنگلها ومراتع نیز از جمله مواردی است که باعث بر هم خوردن تعادل در محیط زیست شده وبنابر این عملی مجرمانه محسوب می شود.
ب)جرائم ارتکابی نسبت به عناصر بی جان محیط زیست از قبیل آب وهوا ،خاک،صداوآلودگیهای شیمیایی.(افتخاری،1392)
آسیب به محیط زیست می تواند اشکال متعددی داشته باشد مانند آلودگی ها (آب وخاک وهوا)وتخریب (جنگلهاومراتع و....)بدین لحاظ جرائم زیست محیطی را می توان به دسته هایی تقسیم بندی نمود مانند جرایم ارتکابی نسبت به عناصر جاندار وبی جان که با توجه به شدت وضعف آنها مجازاتهایی برای در نظر گرفته شده است.
از ویژگیهای جرایم زیست محیطی صدمه شدیدبه محیط زیست و در نتیجه تخریب اموال چه عمومی و چه خصوصی است لذا ازاین نظر می توان آنها را در طبقه بندی جرایم برعلیه اموال و یا بر علیه مالکیت قرارداد. از دیگر خصوصیات جرایم زیست محیطی پیامدهای آن است زیرا این جرایم دارای آثار نامطلوب روحی و روانی درجامعه بوده و به عبارت دیگر بدون اینکه هدفشان آسیب رساندن به فرد خاصی باشد تمامی موجودات واز جمله انسان را تحت تاثیر منفی خود قرار می دهد بنابراین می توان آنهارا در طبقه بندی جرایم علیه آسایش عمومی قرار داد .(وفادار،1386)
باتوجه به اینکه جرایم زیست محیطی افراد جامعه را در کلیات آن مورد تعرض قرار می دهد و فرد یا افراد خاصی را مد نظر ندارد و علاوه برآن عرصه زندگی را بر سایر موجودات اعم از حیوانات و گیاهان به مخاطره می اندازد یا باید آن را در زمره جرایم علیه آسایش عمومی قرارداد یا اینکه تحت عنوان جیدی همانند جرایم علیه سلامت افراد جامعه ویا حتی جرایم علیه محیط زیست فصلی را در طبقه بندی شاخه های جرایم درجزای اختصاصی کشور .(همان منبع)


حقوق محیط زیست دراسناد بین المللی :
بیست سال پس از تصویب اعلامیه جهانی حقوق بشر قطعنامه شماره 2398 مورخ 3 دسامبر 1968 مجمع عمومی سازمان ملل متحد تشکیل کنفرانسی جهانی در خصوص محیط زیست را پیش بینی کردپس از کارهای مقدماتی و کارشناسی فراوان کنفرانس سازمان ملل متحد در مورد محیط زیست از 5 تا 16 ژوئن 1972 دراستکهلم تشکیل گردید . ویژگی بارز این کنفرانس حمایت جهانی فوق العاده از آن بود حضور 6000 نفر از جمله نمایندگان 113 دولت تقریباٌ نمایندگان کلیه سازمانهای بزرگ بین المللی و 700 ناظر از 400 سازمان غیر دولتی و 1500 روزنامه نگار دراین کنفرانس آن را به بزرگترین رویداد بین المللی عصر خود تبدیل کرد . (افتخارجهرمی،شماره 50)
دراین کنفرانس اسناد متعددی تصویب شد که از جمله آنهاباید از اعلامیه کنفرانس سازمان ملل متحد در مورد محیط زیست ( مشهود به اعلامیه استکهلم ) حاوی یک مقدمه  و 6 اصل و یک برنامه عمل مشتمل بر 1098 توصیه نام برد ویژگی مهم کنفرانس و اعلامیه استکهلم طرح مسئله و روش های حفاظت از محیط زیست به صورت جامع درارتباط با توسعه دربستر حقوق بشر بود  .دراصل نخست آمده : انسان باید از حقوقی بنیادین برای  داشتن آزادی ،برابری و شرایط مناسب زندگی درمحیطی که به او اجازه زندگی با حیثیت و سعادتمندانه را بدهد برخوردار باشد انسان مسئول حفاظت و بهبود محیط زیست برای نسلهای حاضر و آینده است .(همان منبع)
20 سال بعد درامتداد کنفرانس استکهلم و اقدامات واسناد بعدی و برای رفع کمبودها و مشکلات جدید کنفرانس سازمان ملل متحد درباره محیط زیست و توسعه در ژوئن 1992 در ریو دوژانیرو (برزیل) برگزار و طی آن بر ارتباط تنگاتنگ و استوار محیط زیست به عنوان دو چهره یک معضل دربرابر انسان تاکید شد . اعلامیه ریو در27 ماده  و مقدمه ای  در6 بند سه بنیاد اساسی استوار است .
1-    تاکید کامل نسبت به اعلامیه استکهلم و لزوم استمرار راه آن .
2-    تجدید روابط بین المللی براساس انصاف به منظور ایجاد یک همکاری جهانی واقعی
3-    پذیرش وحدت و یکپارچگی زمین به عنوان خانه انسان و تاثیر متقابل همه چیز درآن . (همان منبع)


اثرات تحریم برمحیط زیست
 تحریم‌ها به دلایل متعدد، از جمله دشوار کردن دسترسی به تکنولوژی، بی‌ثبات کردن شرایط سرمایه‌گذاری در زمینه ارتقای بهره‌وری و بهبود تکنولوژی، و بستن دست دولت و جامعه در زمینه داشتن گزینه‌های بیشتری که امکان تنظیم‌گری مناسب‌تر را فراهم کنند، بر محیط زیست فشار می‌آورند.
1-تحریم‌ها بر کیفیت و کمیت سموم کشاورزی وارداتی اثر گذاشته و مستقیماً بر میزان محصول‌دهی کشت و هم‌چنین میزان آلودگی وارده بر اراضی تأثیرگذار است.
2-محدود شدن ارتباطات میان شرکت‌ها و مراکز تحقیقات کشاورزی ایرانی و خارجی بر اثر وضع تحریم‌ها، بر تحقیقات در زمینه تولید دانش کشاورزی، اصلاح نژاد دام‌ها و هم‌چنین روش‌های بهره‌برداری پایدار از محیط زیست اثر می‌گذارد.
3-مشکلات در واردات کالاهای دارویی برای دام‌ها بر صنعت دامداری کشور اثر خواهد گذاشت.
4- کاهش منابع درآمد ارزی دولت بر اثر تحریم‌ها، کسر بودجه و نهایتاً افزایش قیمت حامل‌های انرژی، فشار بر منابع سوختی قابل تأمین از جنگل،  بالاخص در مناطق روستایی  را تشدید کرده و به تخریب جنگل‌ها کمک می‌کند. افزایش قیمت حامل‌های انرژی در شرایطی که کشور قادر باشد از طریق مراوده با بازار جهانی به بهبود تکنولوژی و اصلاحات نهادی برای کاهش مصرف انرژی دست بزند و مکانیسم قیمت به راهکاری برای استفاده بهتر منابع انرژی فسیلی تبدیل شود، به محیط زیست کمک می‌کند. اما در شرایطی که امکانی برای بهبود تکنولوژی نباشد و اصلاحات نهادی به دلیل شرایط اضطراری ناشی از تحریم به تعویق بیفتد، باعث تخریب گسترده‌تر محیط زیست می‌شود.

5-تخریب جنگل‌ها مستقیماً بر توانایی تغذیه آبخوان‌ها و تأمین ذخیره آب شیرین کشور اثر می‌گذارد. این تأثیر بالاخص در ناحیه زاگرس بسیار ناخوشایند خواهد بود.

6-تحریم‌ها دسترسی به تکنولوژی‌های پیشرفته در زمینه انرژی‌های نو را محدودی می‌کنند. واقعیت این است که بخش مهمی از تجهیزات تولید انرژی‌های نو در داخل ساخته نمی‌شوند. کاهش منابع ارزی و دشوار شدن مبادلات تجاری بر ظرفیت توسعه انرژی‌های نو و به تبع آن بر کیفیت صیانت از محیط زیست اثر منفی خواهد گذاشت.

7- بهبود تکنولوژی تولید در صنایعی نظیر خودروسازی نیازمند داشتن ارتباطات گسترده با شرکت‌های بین‌المللی است. نکته مهم مندرج در این ارتباط این است که ساختن برخی تجهیزاتی که صنایع خودروسازی به آن نیازمند هستند، در داخل امکان‌پذیر است اما این کار اقتصادی نیست. بنابراین تولید اقتصادی پایدار در صنایع خودروسازی، علاوه بر ضرورت تأمین قطعاتی که ساخت آن‌ها در داخل امکان‌پذیر نیست، نیازمند اقتصادی بودن تولید است. این کار ارتباطات بین‌المللی گسترده است تا بتوان خودروهای بهتری تولید کرد تا از میزان مصرف سوخت و آلودگی کاسته شود.

8- تحریم‌ها و کاهش درآمدهای دولت، افزایش بدهی وزارت نیرو به بخش خصوصی و شبکه نیروگاه‌های کشور را باعث شده است. این شرایط سبب شده صنعت برق به روزمرگی شدیدی مبتلا شود و طبیعی است که در چنین وضعیتی، توسعه تکنولوژی برای تکمیل نیروگاه‌های سیکل ترکیبی، کاهش تلفات شبکه ،که آمارها نشان می‌دهد تا چهار برابر بیشتر از میانگین جهانی است  و تغییر در ترکیب سوخت نیروگاه‌ها و کاهش مصرف سوخت فسیلی دشوار شود. از آن‌جا که تولید برق دارای عوارض محیط زیستی شدید است، هر گونه اتلاف برق بیشتر مسبب تخریب محیط زیست گسترده‌تر است.
9- بهینه‌سازی مصرف سوخت نیازمند قرار داشتن در شرایط مناسب برای ارتقای تکنولوژی، و شرایط باثباتی برای اعمال مکانیسم‌های قیمتی برای خارج کردن تجهیزات پرمصرف و جایگزین کردن تجهیزات کم‌مصرف است. این شرایط باثبات و توأم با رشد اقتصادی در شرایط تحریم سنگین سخت به دست می‌آید و شاید ناممکن است. بدون بهینه‌سازی مصرف سوخت، کاهش میزان آلاینده‌ها و کاهش آزادسازی گازهای گلخانه‌ای ، که ایران در رتبه هفتم تا دهم تولیدکنندگان آن است ، ناممکن خواهد بود. بنابراین تخریب محیط زیستی ناشی از عدم بهینه‌سازی مصرف در شرایط تحریم ادامه خواهد یافت.

10- پایش محیط زیست نیازمند تجهیزات و ابزارهای دقیقی است که سنجش متغیرهای محیط زیست، از جمله آلودگی‌ها را امکان‌پذیر می‌سازند. گذشته از این‌که ساخت برخی از این تجهیزات در حیطه مقدورات تکنولوژیک کشور نیست، به لحاظ اقتصادی هم مقرون به صرفه نیست که کشور زمان و هزینه زیادی را صرف تحقیقات، طراحی و ساخت این تجهیزات کند. به دست آوردن این تجهیزات نیز در شرایط تحریمی دشوار است. بنابراین سنجش و پایش متغیرهای محیط زیست نیز در شرایط تحریم با دشواری‌های جدی روبه‌روست.(فاضلی ،1394)

نتیجه گیری :
با مطالبی که در خصوص تحریم ها گفته شد باید از کشورهای غربی پرسید که شما مدعیان حقوق بشر پاسخ دهید آیا انسان هایی که بواسطه تحریمهای ظالمانه از دسترسی به حقوق انسانی خود محروم می شوند حقوق بشر ندارند ؟ مقاله ای که خود شما منتشر کردید بشرح ذیل : 
گاردین در نوامبر ۲۰۱۴ مقاله ای منتشر کرده بود با موضوع نتایج زیست محیطی تحریم‌ها .
نام مقاله هست : " هر نفسی که می‌کشید : عواقب زیست محیطی ‏تحریم‬ ها "
 خلاصه مقاله در یک جمله : " تحریم باعث توسعه شتابزده شده است"
بخش‌هایی از اثرات تحریم را که در این مقاله آمده است را به صورت موردی خلاصه بشرح ذیل بیان می گردد :
1-  تحریم ها باعث تسریع تمایل به توسعه و ایجاد زیرساخت‌های منابع آب، تولید انرژی و تامین امنیت غذایی شده است ، ایران توانسته است فشارهای ناشی از تحریم ها را کاهش دهد، اما پیامد های محیط زیستی 

۲ - تبدیل کارخانجات پتروشیمی به پالایشگاه های نفت و تولید سوختی که یکی از مهمترین آلاینده های هوا بود .
۳ - توسعه سریع و ناپایدار زیر ساخت ها و سازه های آبی به همراه اعطای یارانه های هنگفت در بخش کشاورزی
۴ - سدسازی افراطی به طوری که ایران سومین سدساز جهان شده است و در نتیحه خشکیدن رودخانه ها، و همچنین مصرف بی رویه منابع آب زیرزمینی و آب های سطحی و تخریب تالاب ها
۵- در پی تحریم ها حفاظت از ‫‏محیط_زیست‬ در اولویت آخر قرار گرفت
۶- اقدام امریکا  به محدود و مسدود سازی برخی کمک‌ها و تسهیلات مالی نهاد های بین المللی به ‫‏ایران‬ (نظیر برنامه توسعه ملل متحد (UNDP) و تسهیلات جهانی محیط زیست (GEF) برای مقاصد محیط زیستی نویسندگان این مقاله در پایان تاکید می‌کنند که :
همان‌طور که مشکلات محیط زیستی کشورهای همسایه، ایران را تحت الشعاع قرارداده، مشکلات زیست محیطی این کشور مانند افزایش ‫آلودگی‬ ‫هوا‬، کاهش تنوع زیستی ، ‫بیابانزایی‬، ‫جنگلزدایی‬ و بحران ‫‏منابع_آب‬ نیز عاقبت مرز های جغرافیایی و سیاسی را در نوردیده و اثرات مهلک منطقه یی و حتی جهانی بار خواهند آورد.
آیا اثرات اینهمه نقض حقوق بشر را نمی بینید مقر سازمان ملل متحد درکشوی قرار دارد که خود منشور سازمان را نقض می کند چراکه درمنشور سازمان ملل متحد امده هرگونه تهدید نوعی تجاوز بشمارمی رود و تحریم نوعی تهدید است . مدعیان حقوق بشر بجز خیانت به جوامع بشری و انسانی ،به محیط زیست نیز خسارات زیانباری وارد می نمایند همه این مسائل فقط برای رسیدن به اهداف سیاسیشان می باشد و بس .

منابع :
-افتخاری ،محسن،جرایم علیه محیط زیست ،کارشناس ارشد حقوق جزا و جرم شناسی ،1392. - 
-افتخار جهرمی ،گودرز،حقوق بشر محیط زیست و توسعه پایدار،مجله تحقیقات حقوقی ،شماره 50
- فهیمی ،عزیزاله،عرب زاده،علی،مبانی فقهی حقوق محیط زیست ،پژوهشنامه حقوق اسلامی ،سال 13،شماره اول،بهاروتابستان 1391.
-فاضلی ، دکترمحمد،تحریم و محیط زیست ،30خرداد1394،خبرگزاری کشاورزی ایران ایانا. .-
- مولایی ،یوسف،نسل دوم حقوق بشر و حق به محیط زیست سالم ،فصلنامه حقوق مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی،دوره 37،شماره 4 ،زمستان 1386.
- - متین فر،فاطمه ، تعریف حقوق محیط زیست ،کارشناس ارشد مهندسی آلودگی های محیط زیست ،9مرداد،1387.
- وفادار،علی ،تعهد و مسئولیت دولت ها دررعایت محیط زیست ،نشریه علوم و تکنولوژی محیط زیست ،دوره نهم ،شماره 1،بهار 1386.
- هرسینی ،سارا،محیط زیست وتاریخچه رابطه آن با انسان  ،روزنامه جوان،9 خرداد،1387.

ارسال نظر


کد امنیتی
بارگزاری مجدد

شماره 31 - مردادماه 1394

فراخوان پذیرش مقاله

 
فصلنامه مطالعاتی صیانت از حقوق زنان با رویکرد حقوق و کرامت اسلامی بشر، دارای مجوز رسمی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به شماره 16051 می باشد. پایگاه های نمایه کننده مجله: نورمگز، مگیران، پرتال جامع علوم انسانی، کتابخانه اسناد ملی، سیویلیکا و ...
 
محورهای كلي مقالات با دو گرایش حقوق زنان و حقوق بشر در اين فصلنامه به اين صورت خواهد بود:
حقوق بشر
حقوق زنان
 حقوق بین الملل
حقوق خصوصی
 حقوق عمومی
حقوق کیفری
 
و سایر موضوعات حقوقی که مرتبط با اهداف و کارکردهای فصلنامه و با گرایش حقوق زنان و حقوق بشر باشد.
پژوهشگران گرامی می توانند مقالات مرتبط خود را از طریق سامانه اینترنتی به آدرس زیر ارسال نمایند.
این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید
شماره‌های تماس:  02188800817   02188900837